Değerli metaller dolar ve faiz beklentileriyle geriledi
Değerli metaller, güçlenen dolar ve ABD’de faiz artışı beklentileriyle haftayı kayıpla tamamladı; petrol, baz metaller ve tarım emtialarında farklı seyir izlendi.
Emtia piyasalarında geride kalan haftada, ABD ekonomisine ilişkin güçlü veriler ve faiz oranlarının daha da yükselebileceği beklentisi belirleyici oldu. Bu görünüm özellikle değerli metaller üzerinde satış baskısı yaratırken, petrol, baz metaller ve tarım ürünlerinde farklı gelişmeler öne çıktı.
New York’ta Birleşmiş Milletler Genel Kurulu çerçevesinde yürütülen temaslarda, ABD ve İranlı müzakerecilerin Hürmüz Boğazı’nın yeniden açılması ile ABD’nin İran’a yönelik ekonomik yaptırımlarının kaldırılmasını içeren aşamalı bir planı ele aldığına ilişkin haberler gündeme geldi. Henüz bir uzlaşmaya varılmaması ve bölgedeki arz risklerinin devam etmesi, petrol fiyatlarındaki düşüşü sınırladı.
ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in Washington’daki görüşmesi de emtia piyasalarının izlediği başlıca gelişmeler arasında yer aldı. İki ülke arasındaki ticaret ateşkesinin iki ay uzatılması ve tarım ürünlerinin pazara erişimi için bir çalışma grubu kurulması, Çin’in ABD ürünlerine yönelik talebine ilişkin beklentileri destekledi. Buna karşın görüşme sonrasında yeni bir soya fasulyesi alım miktarı açıklanmadı.
ABD’de eylül ayı imalat sanayisi Satın Alma Yöneticileri Endeksi 57’ye, hizmet sektörü endeksi ise 58,7’ye yükseldi. Bileşik endeksin 58,4 seviyesine çıkması ve girdi maliyetlerindeki artış, geçen hafta faiz artıran ABD Merkez Bankasının ilave sıkılaştırmaya gidebileceği yönündeki beklentileri güçlendirdi.
ABD’nin 10 yıllık tahvil faizi hafta içinde yüzde 5,23 seviyesini gördükten sonra haftayı yüzde 5,17’den tamamladı. Dolar endeksi de yüzde 0,7 artışla 100,9’a yükseldi. Tahvil getirileri ve doların değer kazanması, özellikle faiz getirisi bulunmayan değerli metallerin fiyatlamasında etkili oldu.
Faiz ve dolar baskısı değerli metalleri geriletti
Fed’in gelecek dönemde daha sıkı bir para politikası izleyebileceğine yönelik beklentiler, değerli metallerin haftayı negatif tamamlamasına yol açtı. Tahvil getirilerindeki yükseliş, yatırımcının faiz geliri sağlamayan metalleri elinde tutmasının alternatif maliyetini artırdı. Doların güçlenmesi ise bu ürünleri diğer para birimlerini kullanan yatırımcılar açısından daha pahalı hale getirdi.
Analistler, petrol fiyatlarının haftanın son bölümünde gerilemesine rağmen güçlü ekonomik göstergeler ve devam eden enflasyon baskısının yeni faiz artışı ihtimalini canlı tuttuğunu belirtti. Orta Doğu kaynaklı risklerin güvenli liman talebini artırması da değerli metallere yönelik satışları tersine çevirmeye yetmedi.
Altının ons fiyatı, haftanın son işlem gününde sınırlı bir toparlanma göstermesine karşın önceki kayıplarını telafi edemedi ve haftayı yaklaşık 4 bin 285 dolardan kapattı. Hem yatırım aracı hem de sanayi girdisi olarak kullanılan gümüşteki düşüş ise altına kıyasla daha belirgin gerçekleşti. Haftalık bazda gümüş yüzde 3, paladyum yüzde 2,4, altın yüzde 2,1 ve platin yüzde 1,2 değer kaybetti.
Bakır stoklarındaki gerileme baz metalleri destekledi
Baz metal piyasasında Çin’deki stok hareketleri fiyatlara destek verirken, doların güçlenmesi yükselişleri sınırlayan unsur oldu. Şanghay Vadeli İşlemler Borsasının takip ettiği depolarda bakır stokları bir haftada yüzde 15,9 azalarak 47 bin 147 tona geriledi.
Bazı izabe tesislerinin bakım çalışmaları nedeniyle üretimi azaltması ve Şili’deki Escondida madeninde faaliyetlerin geçici olarak durması, bakır arzına ilişkin endişeleri artırdı. Haftalık kapanışta tezgah üstü piyasada libre bazında bakır yüzde 1,1, nikel yüzde 1 ve kurşun yüzde 0,9 yükseldi. Alüminyum yüzde 0,7, çinko ise yüzde 0,6 geriledi.
Petrol ve doğal gazda arz gelişmeleri izlendi
Brent petrol, ABD ile İran arasındaki temaslara ilişkin haberlerin etkisiyle cuma günü gerilese de Orta Doğu’daki arz risklerinin desteğiyle haftalık kazanımını korudu. Kasım vadeli Brent petrolün varil fiyatı haftayı 104,32 dolardan tamamladı.
ABD doğal gazında ise Batı Virginia’daki Mountaineer Xpress boru hattında yaşanan teknik arıza, gaz akışını azaltarak fiyatları yukarı çekti. Hattın kısa sürede onarılabileceği beklentisi ise haftanın son işlem gününde fiyatların geri çekilmesine neden oldu.
ABD Enerji Enformasyon İdaresinin verilerine göre, 18 Eylül’de sona eren haftada doğal gaz stokları 53 milyar fit küp artarak 3 trilyon 351 milyar fit küpe ulaştı. Stokların beş yıllık ortalamanın üzerinde bulunması da fiyatlardaki yükselişi sınırladı. Haftalık bazda ekim vadeli ABD doğal gazı yüzde 8, kasım vadeli Brent petrol yüzde 0,6 değer kazandı.
Tarım ürünlerinde pirinç öne çıktı
Tarım emtialarında ABD-Çin ticaret görüşmeleri, hasat dönemi ve üretim bölgelerindeki hava koşulları fiyatlamaların yönünü belirledi. Endonezya’da yağışlı mevsimin beklenenden daha geç başlayacağı tahmini, pirinç üretimine ilişkin endişeleri artırdı.
Soya fasulyesinde ticaret ateşkesinin uzatılması, Çin’in ABD’den alım yapacağı beklentisini canlı tuttu. Ancak görüşmelerden somut bir alım taahhüdü çıkmaması yükselişi sınırladı. Mısır fiyatları hasat kaynaklı arz baskısına rağmen sınırlı yükselirken, zayıf ABD ihracat satışları ve güçlü dolar buğday üzerinde baskı oluşturdu.
Chicago Ticaret Borsasında haftalık bazda pirincin yüz libre fiyatı yüzde 6 arttı. Kile başına fiyatlar soya fasulyesinde yüzde 1,3, mısırda yüzde 0,2 yükselirken buğdayda yüzde 1,4 düştü.
Kahve arz görünümüyle gerilerken kakao yükseldi
Yumuşak emtialarda pamuk fiyatları, ABD’deki üretim bölgelerine ilişkin hava koşulları ve Çin’den gelebilecek talep beklentisiyle yükseldi. Şeker piyasasında ise Brezilya’daki kuraklığın üretim üzerindeki olası etkilerine yönelik kaygılar fiyatları destekledi.
Kahvede Brezilya’nın arz görünümünün iyileşmesi fiyatları baskıladı. Brezilya Ulusal Tedarik Şirketi, yayımladığı raporda 2026 yılı kahve üretimi tahminini 67,6 milyon çuval olarak açıkladı.
Kakao fiyatları ise Fildişi Sahili’nin üretim bölgelerinde yağışların mevsim normallerinin altında kalmasının gelecek mahsulü olumsuz etkileyebileceği endişesiyle yükseldi. Intercontinental Exchange’te haftalık bazda pamuk yüzde 1,8, şeker yüzde 1,6 değer kazandı; kahve yüzde 0,9 geriledi. Kakaonun ton fiyatı ise yüzde 5,2 arttı.




