Tarımda Yeni Dönem: Arazi Kullanım Planlaması Uygulaması Başladı

Tarım ve Orman Bakanlığı, toprakların özelliklerini dikkate alarak uygun arazi kullanım planlarının (AKUP) hazırlanmasına yönelik yeni bir düzenleme gerçekleştirdi. Bu çerçevede, Arazi Kullanım Planlaması Uygulama Yönetmeliği Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.

Yönetmelik, toprak ve arazi varlığının tespit edilmesi, toprak etüt, haritalama ve sınıflama işlemlerinin yanı sıra büyük ovaların ve erozyona duyarlı alanların belirlenmesi gibi konuları kapsıyor. Ayrıca, tarımsal projelerin hazırlanması ve uygulanması, toprak niteliği ile arazi özelliklerinin göz önünde bulundurularak uygun kullanım şekillerinin belirlenmesi için gerekli usul ve esaslar düzenleniyor.

Bu yeni sistemle, her ölçekteki planlamalar için ekolojik, toplumsal ve ekonomik koşullar dikkate alınarak sürdürülebilirlik ilkesine uygun arazi kullanım şekilleri oluşturulacak. Toprak potansiyelinin belirlenmesi ve su kaynaklarının sistematik değerlendirilmesi amacıyla AKUP hazırlanacak.

AKUP süreci, veri toplama ve analiz, açıklama raporları, hükümlerin hazırlanması, kontrolü ve onaylanması aşamalarını içerecek. Bu aşamaların onaylanması Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından, AKUP’un kontrolü ise valilikler veya bakanlık tarafından gerçekleştirilecek. Bakanlık, arazi kullanım planlarının hazırlanması yetkisini valiliklere devredebilir.

AKUP’lar 1/25000 veya 1/5000 ölçeklerinde hazırlanabilecek ve bu süreçte toprak niteliği, iklim, topoğrafya, fizyografya ve su potansiyeli gibi unsurlar dikkate alınacak. Arazi ve toprakların, sahip oldukları çeşitli özelliklere göre doğal veya kültür bitkilerini yetiştirme yeteneklerine göre sınıflandırılması da yapılacak.

Planlama aşamasında, tarım alanları ile toprak ve arazi verileri kullanılarak, yıllık ortalama yağış verileri dikkate alınarak, araziler “mutlak tarım arazileri”, “özel ürün arazileri”, “dikili tarım arazileri” ve “marjinal tarım arazileri” olarak sınıflandırılacak.

Büyük Ova Koruma Alanları Belirlenecek

Yüksek tarımsal üretim potansiyeline sahip ve erozyon, kirlenme gibi nedenlerle toprak kaybı riski taşıyan ovalar, ilgili toprak koruma kurullarının görüşleri doğrultusunda Cumhurbaşkanı Kararı ile “büyük ova koruma alanı” olarak ilan edilebilecek. Bu alanların tapu kütüğü sayfalarına, ilgili tapu müdürlükleri aracılığıyla “büyük ova alanı” şerhi konulması talep edilecek. Ayrıca, bu ovaların korunması ve çiftçilerin desteklenmesi için gerekli tedbirler alınacak.

Erozyona Duyarlı Alanlar Tespit Edilecek

Doğal ve yapay olaylar sonucu toprak özelliklerinin bozulup bozulmadığını belirlemek amacıyla bakanlık veya il müdürlükleri tarafından çalışmalar yapılacak. Bozulma riski taşıyan alanlar bakanlığa bildirilecek ve uygun görülmesi halinde Cumhurbaşkanı Kararı ile “erozyona duyarlı alan” olarak ilan edilebilecek.