ZET SCALE, 2.500 elektrikli Class 8 kamyon siparişi verdi
ZET SCALE, çoğu Tesla’dan olmak üzere 2.500 bataryalı elektrikli Class 8 kamyon için taahhüt aldı. Siparişler, Kuzey Amerika’da 10 merkeze dağılacak.
Uluslararası Temiz Ulaşım Konseyi’nin verilerine göre Avrupa’da elektrikli kamyon fiyatları son yıllarda yüzde 27 gerilerken, ABD’de fiyatlar yüzde 32 arttı. Bu tablo, ABD’de ağır ticari araçların elektrikliye dönüşümünde maliyetlerin ve pazar koşullarının hâlâ önemli bir engel oluşturduğunu gösteriyor.
Zero-Emission Truck Shipper-Carrier Alliance Leading Electrification’ın kısaltması olan ZET SCALE, Kuzey Amerika yollarındaki ağır hizmet tipi elektrikli kamyon sayısını artırmayı hedefliyor. Girişim, mümkün olan en kısa sürede 10 bin sıfır emisyonlu kamyonun filolara katılmasını amaçlıyor.
Program; yük sahiplerini, taşıyıcıları, kamyon üreticilerini, şarj hizmeti sağlayıcılarını ve finans kuruluşlarını ortak bir satın alma modeli etrafında buluşturuyor. Böylece filoların elektrikli ağır kamyonlara geçişte karşılaştığı yüksek maliyet, finansman, şarj altyapısı ve ikinci el değer risklerinin tek başına üstlenilmesi yerine değer zincirinin geneline dağıtılması planlanıyor. Ortak talep, daha uygun araç fiyatları, eşgüdümlü şarj yatırımları ve taşımacılık garantisi oluşturmayı hedefliyor.
2.500 kamyon için satın alma taahhüdü
Daha önce CALSTART adıyla faaliyet gösteren Catalyst Mobility’nin girişimi olan ZET SCALE, Smart Freight Center, Microsoft ve PepsiCo’nun da desteğini alıyor. Organizasyon, toplu alım gücünü kullanarak üreticilerden daha düşük fiyatlar elde etmeye çalışıyor.
ZET SCALE bu hafta, üyelerinin toplam 2.500 bataryalı elektrikli Class 8 kamyon satın alma taahhüdünde bulunduğunu açıkladı. Bu sayı, ABD’de hâlihazırda bulunan elektrikli Class 8 kamyonların toplamına denk geliyor. Siparişlerin büyük bölümünü Tesla’nın karşılaması, kalan araçların ise Kenworth, Volvo ve RIDE tarafından sağlanması bekleniyor.
Kuruluş, ilk 2.500 araç için üretici seçiminde fiyat, menzil, şarj kapasitesi ve üretim hacmini değerlendirdiğini belirtti. Kuzey Amerika’daki tüm Class 8 kamyon üreticileri ihaleye davet edilirken Tesla, ilk aşamanın ana üreticisi olarak seçildi.
Kamyonların önümüzdeki yıllarda Los Angeles, Stockton, Bakersfield, Seattle-Tacoma, Houston, Dallas, San Antonio, Chicago, Atlanta ve Newark-New York bölgelerindeki 10 yük merkezine dağıtılması planlanıyor. Teslimat takvimi ise henüz açıklanmadı.
Finansman tarafında ZET SCALE’i destekleyen ZET Financial, siparişleri veriyor ve filoların bilançosundaki ikinci el değer riskini azaltmayı amaçlayan ZET Lease programını yürütüyor. Catalyst Mobility Üst Yöneticisi Michael Berube, bu riskin elektrikli kamyon pazarının önündeki başlıca engellerden biri olduğunu söyledi. Berube’ye göre organize edilen talep, üreticilerin daha yüksek adetlerde üretim yaparak fiyatlandırma avantajı sağlamasına ve elektrikli kamyonların pilot projelerden ticari ölçeğe taşınmasına yardımcı olabilir.
Smart Freight Center Üst Yöneticisi Christoph Wolff da modelin, geçiş sürecindeki riski tek bir şirketin üzerinde bırakmak yerine nakliyeciler, taşıyıcılar, üreticiler ve finans kuruluşları arasında paylaştırdığını belirtti.
Kaliforniya’da fiyat şeffaflığı adımı
ZET SCALE duyurusu, Kaliforniya’da sıfır emisyonlu orta ve ağır hizmet tipi kamyon pazarına yönelik yeni bir yasanın kabul edildiği haftada geldi. Eyalet Senatörü Eloise Gómez Reyes’in desteklediği SB 1213, araç fiyatlarına ilişkin daha kapsamlı veriler toplanmasını ve kamu teşviklerinin maliyetleri düşürmedeki etkisinin izlenmesini öngörüyor.
Reyes, yasanın temiz ulaşım yatırımlarında şeffaflığı ve hesap verebilirliği artıracağını ifade etti. Düzenlemenin, özellikle yük taşımacılığından kaynaklanan hava kirliliğinden uzun süredir etkilenen bölgelerde daha uygun fiyatlı temiz kamyonların yaygınlaşmasına katkı sağlaması bekleniyor.
SB 1213 kapsamında eyaletin düşük maliyetli krediler ve ikinci el değer garantileri gibi alternatif finansman yöntemlerini incelemesi de isteniyor. Bu araçların üreticilerin pazara girişini kolaylaştırması, filoların yatırım kararlarındaki belirsizliği azaltması ve elektrikli kamyon pazarının büyümesini hızlandırması amaçlanıyor. Kaliforniya’nın da aralarında bulunduğu yedi eyalet, elektrikli kamyon fiyat verilerinin raporlanmasına yönelik kurallar yayımladı.
Tesla Semi programının yöneticisi Dan Priestley, ZET SCALE’in elektrikli araçların işletme maliyeti ve öngörülebilirlik avantajını yüksek adetli alımlarla güçlendirdiğini söyledi. Priestley, Tesla’nın ihalede ana üretici olarak seçilmesinden memnuniyet duyduklarını ve taşıyıcılarla yük sahiplerine rekabet avantajı sağlamayı hedeflediklerini belirtti.
Ancak ZET SCALE’in Tesla’dan satın alacağı araçlarda fiyat indirimi sağlayıp sağlamadığına ilişkin herhangi bir bilgi paylaşılmadı. Tesla daha önce Einride’dan 500, IMC Logistics’ten ise 50 Semi siparişi almıştı. Einride anlaşması, liman taşımacılığı için Standart Menzilli ve Güney Kaliforniya ile iç bölgelerdeki depolar arasındaki güzergâhlar için Uzun Menzilli Semi modellerini kapsıyor.
Elektrikli kamyon pazarında rekabet tartışması
Avrupa’daki fiyat düşüşünde, Sany gibi Çinli üreticilerin daha düşük maliyetli elektrikli kamyonlarla pazarda yer almasının etkili olabileceği değerlendiriliyor. BYD de Hannover’de düzenlenen IAA Transportation fuarında elektrikli ticari araç ürün gamını sergiledi. Bununla birlikte Çin üretimi elektrikli kamyonlar ABD pazarında henüz bulunmuyor.
Elektrikli kamyonların toplam sahip olma maliyeti, yakıt ve işletme giderleri açısından avantaj sağlayabiliyor. Buna karşın satın alma bedeli, filoların kararlarını zorlaştırıyor. Mevcut değerlendirmelere göre yeni bir dizel Class 8 kamyonun fiyatı yaklaşık 180 bin dolar seviyesindeyken, elektrikli bir modelin bedeli 400 bin dolara ulaşabiliyor.
Çin’de elektrikli kamyon satışlarının son bir yılda güçlü biçimde artması ve yeni kamyon satışlarında belirgin bir paya ulaşması, ZET SCALE’in ABD’de görmek istediği dönüşümün bir örneğini oluşturuyor. Girişim, toplu satın alma ve ortak finansman yoluyla bu dönüşümün Kuzey Amerika’da da hızlanmasını amaçlıyor.
